Wprowadzenie
Dla określenia obowiązków podatkowych osoby, która osiąga w Polsce dochód, ale może podlegać opodatkowaniu również w innym państwie, kluczowym jest stwierdzenie, gdzie w rozumieniu ustaw podatkowych znajduje się jej miejsce zamieszkania.
Za osobę mającą miejsce zamieszkania w Polsce uważa się osobę, która posiada na terytorium Polski centrum interesów osobistych lub gospodarczych (tzw. ośrodek interesów życiowych – np. miejsce, gdzie znajdują się członkowie jej najbliższej rodziny, z którym wiąże swoją przyszłość bądź w którym prowadzi stałą działalność) albo też przebywa na terytorium Polski dłużej niż przez 183 dni w trakcie roku podatkowego.
Uwaga:warunek przebywania na terytorium Polski dłużej niż przez 183 dni w roku nie musi być spełniony w drodze nieprzerwanego pobytu. Wystarczy, by osoba fizyczna spędziła w Polsce łącznie więcej niż 183 dni w roku (dla osób fizycznych rok podatkowy pokrywa się z rokiem kalendarzowym).
Osoba, która ma na terytorium Polski miejsce zamieszkania posiada status rezydenta i podlega tzw. nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu – podlega w Polsce opodatkowaniu od wszystkich osiągniętych dochodów, niezależnie od ich źródła.
Uwaga:Osoba mająca na terytorium Polski miejsce zamieszkania w rozumieniu ustaw podatkowych podlega opodatkowaniu w Polsce od całości swoich dochodów niezależnie od swojego obywatelstwa.
Osoba, która nie ma na terytorium Polski miejsca zamieszkania, z podatkowego punktu widzenia posiada status nierezydenta i podlega tzw. ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu – to znaczy podlega w Polsce opodatkowaniu wyłącznie od dochodów (przychodów) osiągniętych na terytorium Polski.
Zgodnie z polskimi przepisami podatkowymi za dochody osiągnięte na terytorium Polski uważa się między innymi dochody z działalności gospodarczej prowadzonej na terytorium Polski.
Uwaga: Opodatkowanie nierezydenta prowadzącego w Polsce działalność gospodarczą jest w znacznym stopniu uzależnione od postanowień właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, zawartej pomiędzy Polską, a krajem zamieszkania tej osoby. W celu skorzystania z postanowień umowy nierezydent musi jednak dysponować tzw. certyfikatem rezydencji państwa, z którym Polska zawarła umowę o unikaniu podwójnego opodatkowania.
Właściwość organów podatkowych
Zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie właściwości organów podatkowychwłaściwość miejscową organów podatkowych w sprawach opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych nierezydentów prowadzących działalność gospodarczą ustala się ze względu na miejsce prowadzenia tej działalności:
1 w województwie dolnośląskim - Naczelnik Urzędu Skarbowego Wrocław-Psie Pole;
2 w województwie kujawsko-pomorskim - Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Bydgoszczy;
3 w województwie lubelskim - Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Lublinie;
4 w województwie lubuskim - Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Zielonej Górze;
5 w województwie łódzkim - Naczelnik Urzędu Skarbowego Łódź-Śródmieście;
6 w województwie małopolskim - Naczelnik Urzędu Skarbowego Kraków-Śródmieście;
7 w województwie mazowieckim - Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego Warszawa-Śródmieście;
8 w województwie opolskim - Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu;
9 w województwie podkarpackim - Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Rzeszowie;
10 w województwie podlaskim - Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Białymstoku;
11 w województwie pomorskim - Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Gdańsku;
12 w województwie śląskim - Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Katowicach;
13 w województwie świętokrzyskim - Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Kielcach;
14 w województwie warmińsko-mazurskim - Naczelnik Urzędu Skarbowego w Olsztynie;
15 w województwie wielkopolskim - Naczelnik Urzędu Skarbowego Poznań-Nowe Miasto;
16 w województwie zachodniopomorskim - Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego w Szczecinie.
Wyjątki:
W przypadku uzyskiwanych przez nierezydentów prowadzących działalność gospodarczą na terytorium Polski dochodów (przychodów) z tytułu wywozu ładunków i pasażerów, przyjętych do przewozu w polskich portach morskich – właściwi miejscowo są naczelnicy wymienionych urzędów skarbowych, ustaleni według miejsca zamieszkania albo adresu siedziby podmiotu świadczącego usługi agenta morskiego;
Jeżeli nierezydent prowadzi działalność gospodarczą na terenie więcej niż jednego województwa albo jednocześnie uzyskuje dochody (przychody) z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej oraz dochody (przychody) z innych źródeł na terenie więcej niż jednego województwa, właściwy miejscowo jest Naczelnik Trzeciego Urzędu Skarbowego Warszawa-Śródmieście.
Do cudzoziemców prowadzących na terytorium Polski działalność gospodarczą w formie zakładu, zastosowanie znajdują polskie przepisy związane z opodatkowaniem przychodów/dochodów z działalności gospodarczej – takie jak do osób mających miejsce zamieszkania w Polsce i prowadzących działalność gospodarczą w Polsce. Przez zakład rozumieć należy stałą placówkę poprzez którą całkowicie lub częściowo prowadzona jest działalność gospodarcza, a w szczególności oddział, przedstawicielstwo, biuro, fabrykę, warsztat albo miejsce wydobywania bogactw naturalnych, plac budowy, budowę, montaż lub instalację.
